Historie

Over Kingma State

ReginakerkReginakerk te Zweins

Kingma State is een voormalige Friese buitenplaats in de nabijheid van het dorp Zweins, zo'n vier kilometer ten oosten van Franeker.

De oudste uit archieven bekende Kingma, een zekere Jelle (thoe) Kingum, bewoonde de buitenplaats in de periode rond 1500. Afstammelingen van Jelle woonden er tot eind 16e eeuw. De laatste afstammeling van Jelle en tevens de laatste Kingma op de state was Ignatius van Kingma. Hij was Brigadier en Colonel van de Ruiterij der Verenigde Nederlanden en werd na zijn overlijden in 1700 begraven in de Reginakerk in Zweins.

Aquarel van Kingma State (A. Martin)Aquarel van Kingma State
(A. Martin)

Kinghum, zoals de buitenplaats oorspronkelijk werd aangeduid, was in deze periode een zogeheten rechtvoerende state in het Aester Fiarndel van Franekeradeel.

De Schotanuskaart uit 1698, rechtsboven weergegeven, geeft de ligging van de Kingma State weer.

De buitenplaats was via de weg verbonden met Franeker en via een brug (Kingmatille), over de trekvaart van Harlingen naar Leeuwarden, met Winsum. Via een kerkepad kwam men in Zweins, waar in de Reginakerk diverse Kingma's begraven zijn. Op één van de grafzerken is het familiewapen afgebeeld.

foto Kingma StateLaatst bekende foto van Kingma State

De state stond via een opvaart in verbinding met de trekvaart. Langs de opvaart liep de oprijlaan. Het hoofdgebouw was met de voorzijde naar het oosten (Zweins) georienteerd en werd omgeven door een bos aan de noordzijde en verschillende tuinen, waaronder een binnentuin en een keukentuin.

In het midden van de 19e eeuw overleed de laatste bewoner van de Kingma State, Julius Mathijs van Beyma, en werd de buitenplaats publiek verkocht, waarna het gebouw werd afgebroken en de gronden waarop hij was gebouwd afgegraven. Uit die tijd stammen enige afbeeldingen van de State, gemaakt door A.Martin, en een foto. Over deze foto kunt U meer lezen in Kinkhoorn 3.